Elke luchthaven heeft er minstens één, een toren.  Sommigen opvallend of zelfs architecturale kunstwerken, andere zijn dan weer rechtoe-rechtaan of gewoon een bovenbouw op een bestaand luchthavengebouw.  Het mag gezegd worden dan de toren van Zaventem (Brussels Airport) zeker geen onopvallend bouwwerk is.  Guy Hannaert bezocht de toren en bracht verslag uit voor flyforfun.

Foto Wim Callaert, Brussels Aviation Photography (met toelating)

Vandaag is het eindelijk zover : met de club van Jetairfly-Virtual bezoeken we ‘de nieuwe toren van Zaventem’.  Het weer is goed, hoewel in de verte wel wat gesluier te zien is. Niet echt ideaal weer om mooie foto’s te maken. Ik rij via de ingangspoort tot naast imposante ‘torengebouw’. Daar, recht voor me op 200 ft hoogte, pronkt één van de moosite werkplekken die een luchtvaartenthousiast als ik zich kan inbeelden : Big Brother versie EBBR, beter bekend als ‘de nieuwe toren van Zaventem’. We verzamelen aan de inkombalie en ontmoeten er Guy Viselé, Adviser External Communication, onze gids tijdens het bezoek.   De nieuwe toren werd gebouwd omdat er na de bouw van de A-pier een probleem van zichtbaarheid opdook : bekeken vanuit de toren bovenop het oude luchthavengebouw had men onvoldoende zicht op de vliegtuigen die zich op de Apron North bevonden. Dit werd toen onmiddellijk opgevangen door de bouw van een tijdelijke ‘sub-toren’. Nadien begon de bouw van de definitieve nieuwe toren.

De nieuwe toren maakt deel uit van een nieuw gebouwencomplex. Hier vindt men een opleidingscentrum inclusief verblijfscentrum voor de ‘studenten’, een administratief gedeelte en tenslotte is ook CANAC hier gehuisvest.

Bron Belgocontrol – www.belgocontrol.be

De toren bevat meerdere verdiepingen en ‘balkons’. De ‘laagste’ verdieping bevat de meteowaarnemingen en –voorspellingen, uitgerust met de modernste apparatuur.  Ultraprecieze sensoren, her en der verspreid over het terrein, leveren de meest nauwkeurige waarnemingen aan de weervoorspellers.

 

De volgende verdieping is de ‘rustverdieping’ waar de verkeersleiders hun welverdiende breaks kunnen nemen, weg van alle stress van een tiental meter hoger.

Eéntje hoger, op de ‘technical floor’,  logeert alle aktieve electronica. Omwille van gemak van onderhoud, lawaai, warmte en climatisatie werden alle servers, computers en alle andere aktieve electronica op één verdiep gecentraliseerd. De bediening gebeurt remote, op de bovenste verdiepingen. Daar is het muisstil en eveneens behaaglijk koel.

We nemen de lift, naar de 10^de verdieping en bereiken zo de op één na hoogste verdieping, de ‘training room’. Deze bevat een kopie van het echte controlecentrum erboven. Het zicht is hier echter ‘beperkt’ tot een 270-tal graden rondom, maar blijft niettemin ongelooflijk adembenemend. Deze verdieping is eigenlijk bedoeld als trainingverdieping maar kan indien nodig alle functies van de controletoren overnemen.

 

Het laatste deel, naar de elfde verdieping, gebeurt via de trap. Hier gebeurt hét, dit is het échte controlecentrum of ‘operational visual control room’.  De hoofdverkeersleider geeft de groep toestemming tot bezoek en via de trap komen we het centrum binnen.   Langzaam onthult zich voor mijn ogen één van de mooiste vergezichten. Het is nu reeds duidelijk : dit vergeet ik nooit meer. In tegenstelling met de trainingverdieping hieronder heeft men hier wél een 360° zicht.

Net zoals in de training room hebben we hier 3 desks, ééntje voor elke runway (07L / 25R, 07R / 25L of 02 / 20).  Over de desks en hun plaatsing valt er wel één en ander te vertellen! 

Ronde ruiten, die zowel isolerend als zonwerend zijn en in één stuk rondom de toren kunnen, bestaan uiteraard niet.

Wie stukken ruit zegt, zegt dus ook montageframes.  Bijkomend punt : de twee bovenste verdiepingen én het dak (waar één van de grondradars op rust) moesten ondersteund worden met een aantal palen op de omtrek. Deze palen doen tevens dienst als montageframe voor de verschillende ruiten. Hier stelde zich het probleem dat de palen elk zowieso een deel van het zicht op de luchthaven zullen belemmeren. De plaatsing van de verschillende steunpalen op voorhand berekenen was moeilijk en het risico op belemmering van zicht op kritische punten (runway crossings) veel te groot.

Men heeft dit probleem dan zeer apart en intelligent aangepakt. De konstruktie van de toren werd gebouwd, zonder de steunpalen op de laatste verdiepingen. Vervolgens werden de desks geplaatst en pas dan werd de positie van de verschillende steunpalen bepaald, rekening houdend met de zichtbaarheid van de kritieke punten en met de visuele bevestiging van één en ander.

 

Alle desks zijn identiek en gepositionneerd om optimaal zicht te bieden op de runway waarover ze de controle hebben.

Naast de communicatie-apparatuur heeft elke desk essentiële schermen :

 

Het vluchtschema : samenvatting van de vluchten met alle gerelateerde info, zoals vertrektijd, vluchtnummer, status enz …

Zeer belangrijk om de grondbewegingen én motoruren tot een minimum te beperken.

 

  

De naderingsradar heeft een groot bereik (ongeveer 50 km) en geeft alle vluchten in dit bereik weer. De weergave van de vluchten is kleurgecodeerd volgens de hoogte waarop ze zich op dat moment bevinden. Zwarte kleuring bvb zijn vluchten die zich op grote hoogte bevinden.

 

De grondradar heeft een kleiner bereik (ongeveer 5 km) en reproduceert de situatie op de grond. Radars kunnen, net als mensen, niet door gebouwen heen kijken. Het beeld van de ‘grondradar’ is een composiet van verschillende radars, zijnde die van de toren zelf (dak), die op het Brucargo gebouw, die in Steenokkerzeel en die op het oude luchthavengebouw.

 

Niet te vergeten, de meteo-situatie en ditto voorspelling. Precieze sensoren, her en der over het terrein uitgezet, geven waardevolle info door.

 

Verder beschikt elke verkeersleider over een set afstandsbestuurde camera’s dewelke een zeer duidelijk videobeeld bieden met hoge resolutie. Alle camerafunkties kunnen vanop de respektievelijke desks uitgevoerd worden (pan, tilt, zoom, focus …).  Om alle communicatie vlot bedienbaar te maken (een absolute must in noodsituaties) werd voor de bediening hiervan een touchscreen voorzien. Een eenvoudige, duidelijke layout vervolledigt het systeem.

 

Tot slot van deze onvergetelijke ervaring nog wat ‘sfeerbeelden’

 

 

Prachtig zicht op 02/20

 

 

 747 touchdown op 25R

 

 De andere kant : 25L/07R en 02/20

 

 De hoogste verdieping

 

Big Brother in persoon ….